9 Mart 2026

Çözüm komisyonu ortak raporu oyluyor: "Nihayet değil, başlangıç; yeni anayasa ihtiyacı açık"

Komisyon toplantısına başkanlık eden TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, ortak raporun bir af düzenlemesi niteliğinde olmadığının altını çizdi. Raporun bir başlangıç olduğunu belirten Kurtulmuş, 'yeni anayasa' mesajı verdi.

“`html

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu, 5 Ağustos 2025 tarihinde başlattığı çalışmalarını tamamlayarak ortak raporunu sonuçlandırdı. Bu 51 üyeli komisyonun raporunun onayı için gerekli olan en az 31 “evet” oyu aranmaktadır.

Komisyonun üye dağılımı; 22 AKP, 11 CHP, 5 DEM Parti, 4 MHP, 3 Yeni Yol Grubu, ayrıca HÜDA-PAR, Yeniden Refah Partisi, Türkiye İşçi Partisi, EMEP ve DSP’nin birer temsilcisi bulunmaktadır. Demokrat Parti kontenjanından yer alan milletvekili Haydar Altıntaş, İmralı Adası ziyaretinin ardından komisyondan ayrılmıştır.

Raporun Detayları Açıklandı

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, son toplantısında raporun içeriğini kamuoyuyla paylaştı. Rapor, yedi ana bölümden oluşmakta ve her bölümde komisyonun çalışmaları farklı yönleriyle ele alınmaktadır.

Raporun Yedi Bölümü

Kurtulmuş’un verdiği bilgilere göre, raporun birinci bölümünde komisyonun çalışma süreci ayrıntılı bir şekilde açıklanmaktadır. İkinci bölümde, komisyonun hedefleri çerçevesinde yapılan görüşmelere dair öne çıkan noktalar yer alıyor. Üçüncü bölümde Türk-Kürt kardeşliğinin tarihi bağları üzerinde duruluyor. Dördüncü bölümde, dinlenen kişi ve kurumların görüşlerinden çıkan mutabakat alanları değerlendiriliyor. Beşinci bölüm PKK’nın kendini feshetme ve silah bırakma sürecine ışık tutmaktadır; altıncı bölümde yasal düzenleme önerileri, yedinci bölümde ise demokratikleşme önerileri yer alıyor. Rapor, sonuç ve değerlendirme kısmıyla tamamlanıyor.

Ayrıca, başkan Kurtulmuş, bugüne kadar beş ekin hazırlandığını ve bu eklerde komisyon üyeleri listesi, çalışma usul ve esasları, çeşitli parti raporlarının bağlantıları ve QR kodları ile dinlenen kişi ve kurumların listelerinin bulunduğunu açıkladı. Yirmi birinci toplantıya ilişkin tutanakların ise tam metin olarak yayımlanacağı belirtildi.

“Tarihi Bir Dönemden Geçiyoruz”

Kurtulmuş, Komisyonun 21. toplantısının açılışında, komisyon aleyhinde oluşturulan raporun değerlendirilmesi ve kamuoyuyla paylaşılması amacıyla toplandıklarını belirtti. Uzun yıllardır devam eden sorunların, TBMM’nin yasal yapıcı ve denetleyici sıfatıyla ele alındığında kalıcı çözümler sunabileceğini ifade etti. Kurtulmuş, Türkiye’nin bölgedeki barış öncüsü olmayı sürdüreceğini kaydetti.

“Bölgedeki Barış İçin Çeşitli Politikalar Geliştiriyoruz”

Türkiye’de terör sorununu kalıcı olarak çözmenin, yalnızca güvenlik meselesi ile sınırlı olmadığını; siyasal meşruiyet, toplumsal kabul ve demokratik yetenekleri birlikte güçlendiren çok yönlü politikalar geliştirilmesi gerektiğini vurguladı. Kurtulmuş, iç dayanışmayı pekiştirirken, bölgedeki barış ve refahı artırma sorumluluklarının daha da arttığını belirtti.

Tüm Kesimlerin Temsili Önemli

Rapor, hem kamu vicdanına hitap eden hem de belirli hukuki çerçevelerle toplumda karşılık bulacak çözüm önerilerini içermektedir. Ayrıca, 137 farklı kişi ile yapılan görüşmeler, rapora önemli katkılar sağlamış ve geniş bir bakış açısı sunmuştur.

Kurtulmuş, komisyon çalışmalarının sonuçlarını değerlendirerek, farklı düşüncelerin de ifade edilebilmesine olanak tanıyan bir ortam yarattıklarını belirtti. Bu, Türkiye’deki barış ve kardeşlik hedeflerine katılan tüm siyasi partilerin bir araya gelmesinin bir yansımasıdır.

Bunun yanı sıra, yeni bir anayasa hazırlamanın da toplumsal bir gereklilik olduğunu ifade eden Kurtulmuş, TBMM’nin düzenlemeleri ile birlikte demokrasinin güçlendirilmesi için çalışmaların önemini vurguladı.

Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu, var olan sorunları birlikte çözme iradesinin gücünü gösteren bir platform olmayı hedefliyor. Geçmiş dönemde hayatını kaybeden komisyon başkan vekili Sırrı Süreyya Önder’in de alınan sonuçlarda önemli katkısı olduğu unutulmamalıdır.

“`